Vanwege de vorderingen in geneeskunde en voeding de afgelopen decennia leven katten langer dan ooit tevoren. Het is niet ongewoon dat ze bijna twintig jaar oud worden en sommige katten leven zelfs nog langer. Of je je kat nu al hebt sinds ze een kitten was of je haar later geadopteerd hebt, het kan veel voldoening geven om voor een oudere kat te zorgen. Er komen echter ook uitdagingen bij kijken. 

Katten leven hun leven graag in drie dimensies: ze klimmen, gaan op ontdekking uit en bekijken de wereld van op grote hoogte. Daarom dienen baasjes van oudere katten niet alleen aan gezondheidsproblemen te denken, maar ook aan de levensstijl. In dit artikel kijken we naar de gezondheidsproblemen waar oude katten mee te maken krijgen en hoe je veranderingen in je woning kan aanbrengen zodat ze comfortabel en gelukkig blijven.

Wanneer is een kat oud en wat zijn de tekenen van het ouder worden?

Volgens het Blue Cross, worden katten 'senior genoemd wanneer ze ongeveer 7 jaar oud zijn en met een gemiddelde levensduur van 12-13 jaar, hoewel sommige katten kunnen echter 20 jaar of ouder kunnen worden. Wanneer je kat de dubbele cijfers begint te naderen, merk je misschien wat veranderingen op. De tekenen van ouder worden bij katten zijn:

  • Meer slapen en/of veranderde slaappatronen
  • Onverzorgde vacht vanwege moeilijkheden bij het verzorgen
  • Aarzelen om op hogere oppervlakken of meubels te springen of het niet meer kunnen
  • Broze klauwen omdat ze minder lang aan krabpalen krabben
  • Slechte adem
  • Ongelukjes wanneer ze naar het toilet gaan
  • Gewichtstoename of -verlies
  • Gedragsveranderingen
  • Balansproblemen
  • Meer drinken dan normaal

Ja kat zal elk jaar een grondige fysieke controle krijgen wanneer ze haar vaccinaties heeft gehad, maar wanneer ze ouder wordt is het een goed idee om het elke 6 maanden te doen. Wanneer ze ouder dan tien jaar is, kan de dierenarts een jaarlijkse bloed- en urinetest aanbevelen om de gezondheid van de organen en het immuunsysteem te controleren. Wanneer ze hoogbejaard is, kan de dierenarts aanbevelen om deze bloed- en urinetesten elke 6 maanden uit te voeren. Denk eraan dat elk jaar voor ons gelijkstaat aan ongeveer 4 jaar voor je kat, dus het is logisch om vaker controles te doen. Waar kijkt de dierenarts naar bij deze controles?

Veelvoorkomende gezondheidsproblemen bij oude katten

Net als bij mensen neemt ook bij huisdieren de kans op ziekte en gezondheidsproblemen toe met de leeftijd. Het lichaam begint na allerlei levensavonturen tekenen van slijtage te vertonen en de organen beginnen minder efficiënt te werken.

  • Gewrichtsziekte. De medische term hiervoor is artrose. Katten klimmen en springen graag en na jarenlange impact en inspanning beginnen de gewrichten versleten te raken. Alle gewrichten kunnen aangetast worden en dat geldt ook voor de ruggengraat. Dit maakt het moeilijker voor je kat om op te springen, zichzelf te verzorgen en te hurken om naar het toilet te gaan. De meeste oudere katten hebben een bepaald niveau van artrose, maar aangezien ze niet altijd laten zien dat ze pijn hebben, is het moeilijk op te sporen zonder röntgenfoto's. Je kan echter veilig aannemen dat hele oude katten een bepaald niveau van artrose hebben.
  • Nierziekte. Naast gewrichtsproblemen is nierziekte een van de meest voorkomende gezondheidsproblemen bij oudere katten. De nieren hebben een grote reserve, dus je ziet meestal geen tekenen van problemen tot ze ongeveer 70% van hun functie kwijtgeraakt zijn. Je ziet misschien dat je kat meer drinkt en plast dan gewoonlijk. Misschien begint ze minder te eten, gewicht te verliezen en een slechte adem te hebben.
  • Hyperthyreoïdie. De schildklier is als de interne thermostaat van het lichaam en controleert de spijsvertering. Oudere katten krijgen vaak goedaardige tumoren in de schildklier, die te veel schildklierhormoon produceren. Ze zetten de thermostaat hoger en zorgen ervoor dat het lichaam in overdrive gaat. Je kat gaat misschien heel veel eten, maar verliest toch gewicht. Ze maakt misschien meer geluid dan normaal en wordt rusteloos of zelfs agressief.
  • Gebitsproblemen. Het is een goed idee om het gebit van je kat van jongs af aan te verzorgen, bij voorkeur door het te poetsen. Wanneer je kat ouder wordt, krijgt ze vaker last van tandplak, opbouw van tandsteen en problemen met het tandvlees. Er kunnen gaatjes in de tanden komen of de tanden breken af. De dierenarts kan een reiniging onder algehele verdoving aanraden en misschien moeten er tanden verwijderd worden.
  • Cognitieve dysfunctie. Net als mensen kunnen katten dementie of cognitieve dysfunctie krijgen. Ze beginnen last te krijgen van onderbroken slaappatronen, lijken verward, zijn niet langer zindelijk, maken meer geluid dan normaal en reageren minder op je.
  • Kanker. Dit komt vaker voor bij oude katten en de tekenen die je ziet hangen af van het orgaan of de organen die aangetast zijn.

De bloed- en urinetesten en het lichamelijk onderzoek dat de dierenarts uitvoert zullen helpen om deze dingen te diagnosticeren of uit te sluiten. De bloed- en urinetesten zijn een manier om deze problemen zo vroeg mogelijk op te sporen, hopelijk vóór de ziekte ver gevorderd is. Er zijn nu veel behandelopties beschikbaar, plus therapeutische diëten die een enorm verschil kunnen maken voor de kwaliteit van leven en de levensduur van je kat als ze met deze dingen te maken heeft.

Hoe kan je je oudere kat helpen?

Naast up-to-date blijven met je bezoekjes aan de dierenarts, kan je een heleboel dingen thuis doen om de ouderdom van je kat zo gemakkelijk mogelijk te maken.

Een oudere kat voeren

Als je kat geen gezondheidsproblemen heeft, dien je haar een voer voor volwassen of oudere katten te geven, afhankelijk van haar leeftijd. Deze soorten voer hebben net iets andere hoeveelheden mineralen en eiwitten, zodat de organen minder belast worden. Voer voor oudere katten heeft vaak minder calorieën, aangezien minder actieve katten sneller aankomen. Sommige soorten voer voor oudere katten bevatten meer calorieën, omdat heel oude katten moeite kunnen hebben om op gewicht te blijven en hun spiermassa te behouden. Vraag de dierenarts welk voer je je kat moet geven, op basis van haar leeftijd, levensstijl en lichaamsconditie. Van katten die hun hele leven slank blijven is bewezen dat ze langer leven.

Oude katten hebben vaak een minder goede smaak- en reukzin, dus geef ze verschillende smaken en texturen om ze te stimuleren om te eten. Als je het voer een beetje opwarmt, maakt dat het ook appetijtelijker. Als je kat gebitsproblemen heeft, geeft ze misschien de voorkeur aan natvoer uit blik of zakjes. Je kan ook proberen haar biscuits in warm water te leggen om ze zachter te maken.

Het gaat er niet alleen om wát je je kat te eten geeft, maar hóe. Zoals gezegd hebben oudere katten vaak een bepaald niveau van gewrichtsproblemen. Het kan pijnlijk voor ze zijn om neer te hurken om te eten of om hun hoofd naar beneden te buigen. Als je het voer op een verhoging zet, kan dat ze helpen om comfortabeler te eten. Geef ze op een rustige plek te eten, ver weg van het rumoer van een drukke keuken.

De dierenarts kan een therapeutisch dieet aanraden als je kat een ziekte zoals artrose heeft. Sommige ziektes, zoals nierziekte, zijn moeilijk op te merken, aangezien je de tekenen niet ziet voordat de ziekte ver gevorderd is. De dierenarts zal meer frequente bloedtesten aanraden wanneer je kat ouder wordt om deze aandoeningen vroegtijdig op te sporen. Denk eraan je kat nooit een therapeutisch dieet te geven zonder de goedkeuring van de dierenarts.

Water is altijd belangrijk, maar wanneer je kat ouder wordt, is het nóg belangrijker om haar goed gehydrateerd te houden. De gemakkelijkste manier om ervoor te zorgen dat ze genoeg water binnenkrijgt is door haar natvoer te geven of haar brokjes nat te maken. Fonteinen zijn ook populair, aangezien veel katten het liefst stromend water drinken. Probeer een aantal waterbakken rondom in huis neer te zetten, zodat je kat nooit ver hoeft te lopen om te drinken.

Vacht en klauwen

Katten staan erom bekend dat ze buitengewoon schoon zijn en zich elke dag urenlang verzorgen. Wanneer je kat het lastiger gaat vinden om dit te doen, kan je proberen haar hierbij te helpen. Denk eraan haar voorzichtig te verzorgen; ze kan immers pijn hebben.

Katten met artrose vinden het moeilijker om zich uit te strekken om te krabben en hun klauwen in goede staat te houden. Probeer voor horizontale krabpalen te zorgen. Houd een oogje op haar klauwen en knip ze als ze te lang worden. Vraag de dierenarts of dierenverpleger om je te laten zien hoe je dit moet doen.

Een comfortabele woning

Wanneer je kat minder mobiel wordt, kan je proberen om je woning aan haar aan te passen. Kattenladders en hellingen kunnen ervoor zorgen dat je kat nog steeds veilig op haar favoriete hoge plekken kan slapen. Zorg ervoor dat haar bed supercomfortabel is voor haar gammele gewrichten.

Ook als je kat de mogelijkheid heeft naar buiten te gaan, dien je kattenbakken neer te zetten - bij voorkeur met lage zijkanten, zodat ze er gemakkelijk in en uit kan. Oude katten willen warm en droog blijven en dicht bij huis, dus ze houden misschien op naar buiten te gaan of doen het minder vaak. Zo kunnen er ook meer ongelukjes gebeuren. Zorg ervoor dat de kattenbakken ver weg staan van het voer en het water, op een rustige plek.

Zorgen voor de geestelijke gezondheid

We hebben cognitieve dysfunctie al genoemd. Je kan hierbij helpen door je kat geestelijk te stimuleren. Voerpuzzels en andere activiteitencentra voor katten kunnen een goede manier zijn om het brein van je kat jong en actief te houden.

De oude dag

Je ziet dat de oude dag bij katten, net als bij ons, voor uitdagingen zorgt; deze jaren kunnen ze echter nog steeds een uitstekend leven leiden. Door op de tekenen van ouderdom te letten, regelmatig naar de dierenarts te gaan en deze tips voor verzorging thuis te volgen, kan je ervoor zorgen dat je oudere kat van een gelukkig, gezellig en comfortabel pensioen kan genieten.

Veelgestelde vragen over gezondheidsproblemen bij oudere katten

Op welke leeftijd is een kat oud?

11+ jaar.

Hoe weet ik of mijn kat pijn heeft?

Kijk of ze aarzelt om op meubels of ervanaf te springen. Kijk of ze stijf is na het slapen en mank loopt. Een slechte vacht is ook een teken van pijn, omdat je kat gestopt is zich te verzorgen.

Waarom drinkt mijn kat zo veel?

Dit is een van de eerste tekenen van veel ziektes, zoals diabetes en nierziekte. Als je een verandering opmerkt in hoeveel honger of dorst je kat heeft, ga dan altijd naar de dierenarts.

Kunnen katten dementie krijgen?

Ja.  Hier kun je daar meer over lezen.

Moet ik het voer van mijn kat veranderen?

Wanneer ze ongeveer 7 jaar oud is, moet je kat een dieet krijgen voor oudere volwassen katten en later een voer voor oudere katten. De dierenarts kan een therapeutisch dieet aanraden als je kat een ziekte heeft.

Gecontroleerd door Dr. Hein Meyer, DVM, PhD, Dipl-ECVIM-CA en Dr. Emma Milne BVSc FRCVS.

Hills Author Hills Author
Medewerker auteur

Een van onze medewerkers heeft dit artikel voor u voorbereid