Geen enkele huisdiereigenaar hoort het graag: het onpasselijke geluid dat uit de andere kamer komt, wat je vertelt dat je binnenkort iets schoon moet maken. Wanneer je kat begint te kokhalzen, is het eerste dat je denkt misschien: "Oh nee, wat heeft ze nu weer gedaan?" Een kat die braakt of overgeeft is een van de meestvoorkomende zorgen voor huisdiereigenaars.

Er zijn veel redenen waarom je kat kan overgeven, sommige ernstiger dan andere. Af en toe overgeven kan bijvoorbeeld gewoon komen doordat ze iets heeft gegeten dat ze heeft gevonden of gevangen, zoals een muis, maar regelmatig overgeven kan duiden op een onderliggend probleem. Of je nu een nieuwe of doorgewinterde huisdiereigenaar bent, het is belangrijk om erachter te komen waarom je kat overgeeft en of een bezoek aan de dierenarts nodig is.

Long haired cat with open mouth nibbling on grass

Veelvoorkomende redenen waarom een kat braakt

Dit zijn de meestvoorkomende redenen dat een kat braakt:

  • Haarballen

  • Iets verkeerds gegeten !)

  • Een voedselallergie of -intolerantie

  • Inflammatoire darmziekte

  • Infectie

  • Vreemd voorwerp in de darmen

  • Een onderliggende aandoening zoals chronische nierziekte

  • Kanker

  • Parasieten

Laten we deze oorzaken eens onder de loep nemen.

Haarballen

Katten zijn serieuze poetsers en spenderen dagelijks uren aan het schoonhouden van hun vacht. Daardoor krijgen ze natuurlijk haren binnen. Normaal gesproken worden deze zonder problemen door de darmen geleid en komen ze in de ontlasting terecht. Haarballen komen voor als er een grote hoeveelheid haren in de maag samenklontert. Deze bal wordt vervolgens uitgebraakt. Je kunt duidelijk zien dat het een klont haar is, vaak met slijm en vloeistoffen van verschillende kleuren. Smakelijk!

Als je kat af en toe een haarbal uitbraakt is dat niets om je zorgen over te maken. Als ze het echter regelmatig doet of als ze er echt last van heeft, moet ze onderzocht worden. Als je een langharige kat hebt, raadt je dierenarts mogelijk voer aan met meer vezels. Dit helpt om het haar in de darmen op te vangen en door de darmen te leiden. Wat ook goed werkt is haar te helpen door haar vacht te borstelen.

Soms komen haarballen door overmatig poetsen, wat veroorzaakt kan worden door stress, een huidaandoening, allergieën en/of parasieten. Als dat het geval is, zal je dierenarts je helpen de oorzaak aan te pakken. Die oorzaak is dus niet altijd de haarballen zelf.

Iets verkeerds gegeten

Veel dieren zullen de mogelijkheid aangrijpen om de lekkere dingen die ze tegenkomen te stelen. Als je kat de prullenbak leegrooft of menseneten steelt, zal ze misschien één keer moeten overgeven. En hetzelfde geldt als ze een wild dier heeft gegeten. Sommige katten hebben er nooit problemen mee, maar anderen worden er ziek van als ze hun prooi (gedeeltelijk) opeten. Normaal gesproken houden deze problemen vanzelf na een dag op.

Voedselallergie of -intolerantie

Sommige katten kunnen allergisch of intolerant worden voor iets in hun voedsel. Allergieën worden vaak veroorzaakt door bepaalde eiwitten, zoals kip, vis of zuivelproducten. Een intolerantie kan door van alles worden veroorzaakt.

Inflammatoire darmziekte

Er zijn veel verschillende typen en oorzaken voor inflammatoire darmziekte bij katten. Afhankelijk van de oorzaak zal je dierenarts een behandelplan opstellen. Inflammatoire darmziekte komt vaak met lever- en schildklierveranderingen bij katten. Deze aandoening wordt triaditis genoemd, omdat er drie organen ontstoken zijn.

Infectie

Net als voedselvergiftiging bij mensen, kunnen katten een bacteriële infectie oplopen die braken en diarree veroorzaakt. Vooral als ze iets eten dat bedorven is. Er zijn ook virale infecties die ervoor kunnen zorgen dat je kat moet overgeven. Het is dus belangrijk dat je kat altijd haar vaccins krijgt.

Vreemd voorwerp in de darmen

Het bekende gezegde 'nieuwsgierigheid doodde de kat' bestaat met een reden! Katten zijn zeer nieuwsgierige dieren en soms leidt dit tot problemen. Kittens en jonge katten hebben vaker last van vreemde voorwerpen omdat ze de wereld nog aan het verkennen zijn en ontdeugender en nieuwsgieriger zijn dan volwassen katten. Terwijl honden vaak dingen als perzikpitten en sokken vast in hun darmen hebben zitten, hebben katten meestal iets wat lineaire vreemde voorwerpen genoemd worden. Dit zijn dingen als een stuk touw of wol.

Dit komt doordat katten dol zijn op het spelen met ballen wol en kattenspeeltjes vaak aan een touwtje of dun nylon draadje van een hengel zitten. Wat er meestal gebeurt, is dat je kat bij het kauwen op een stuk touw een stukje inslikt, maar dat ze het niet doorbijt. Dit betekent dus dat ze steeds meer van het stuk touw binnenkrijgt. Deze dingen worden niet goed door de darmen geleid en zorgen ervoor dat de darmen zich samenknijpen als een accordeon. Uiteindelijk leidt dit tot een verstopping die levensbedreigend kan zijn als er niets aan gedaan wordt.

Onderliggende aandoening

Er zijn veel aandoeningen die ertoe kunnen leiden dat katten moeten braken en diarree krijgen. De meestvoorkomende is een nieraandoening. Deze komt vaak voor bij katten, met name bij oudere.

Kanker

Darmkanker kan braken veroorzaken, net als tumoren in andere locaties. Tumoren die zich verspreiden kunnen orgaanschade aan de lever of alvleesklier veroorzaken. Dit kan er vervolgens voor zorgen dat katten moeten braken. Grote tumoren die in de buurt zitten van de maag of er tegenaan duwen, kunnen ook braken veroorzaken.

Parasieten

Als een kat veel last heeft van wormen in de maag, komt het heel af en toe voor dat ze hierdoor moet overgeven. Dit kun je meestal goed vaststellen omdat je de wormen in het braaksel kunt zien.

Welk voer moet je je overgevende kat geven en wanneer moet je naar de dierenarts?

Als je kat een paar keer per dag overgeeft en er dan mee stopt en goed eet, heeft ze waarschijnlijk gewoon iets verkeerd gegeten. Als je kat echter langer dan 24 uur moet braken of meerdere keren in een paar weken of zelfs maanden, dan moet je je dierenarts bezoeken. Sommige mensen beweren dat het normaal is als je kat af en toe overgeeft, maar tenzij dit alleen af en toe een haarbal is, is het dat niet en moet het onderzocht worden. Als je kat moet braken en ziek lijkt, pijn heeft of lethargisch is, dien je zo snel mogelijk een bezoek te brengen aan je dierenarts.

Als je kat een haarbal heeft uitgebraakt, kun je gewoon hetzelfde voer blijven geven. Als ze iets verkeerds heeft gegeten, dan kun je haar een paar dagen ongekruid, makkelijk verteerbaar voer geven om de maag te kalmeren. Je dierenarts kan je mild voer voor herstel geven dat je je kat enkele dagen kunt voeren voordat je weer haar normale voer geeft als ze zich weer goed voelt.

Als je kat erg snel eet en gelijk na het eten het voer weer opbrengt of uitbraakt, dan kun je voerpuzzels gebruiken. Hierdoor zal ze langzamer eten en worden haar hersenen ook gestimuleerd. Katten zijn geëvolueerd om veel kleine, regelmatige maaltijden te eten. Het kan dus heel nuttig zijn om haar 5 tot 6 keer per dag voer te geven. Voerautomaten kunnen een handig hulpmiddel zijn als je vaak van huis bent.

Je dierenarts kan je ook speciaal therapeutisch voer aanraden als hij of zij vermoedt dat je kat ergens allergisch voor is.

Katten die braken onderzoeken en behandelen

Je dierenarts zal een uitvoerig lichamelijk onderzoek van je kat doen om te controleren op fysieke dingen zoals vreemde voorwerpen en voelbare tumoren. Mogelijk worden er ook bloed- en ontlastingsonderzoeken gedaan om onderliggende aandoeningen en andere oorzaken uit te sluiten. De behandeling hangt vervolgens af van de oorzaak. Dit kan gaan om een eenvoudige verandering van het voer, tot antibiotica en medicatie om het braken te stoppen, tot een operatie en meer. Je dierenarts zal je alles uitleggen en de opties bespreken.

Manieren om overgeven te voorkomen

Zouden niet alle huisdiereigenaren graag het geheim willen weten waarmee het overgeven van een kat kan worden voorkomen? Of alleen al een manier waarop ze dat niet op je bed of tapijt doen? Helaas bestaat er geen goocheltruc om dat voor elkaar te krijgen, maar er zijn een paar dingen die je kunt doen om het opruimen en het ongemak van je kat te verminderen.

Als je kat haarballen uitbraakt, zorg er dan voor dat je haar regelmatig borstelt. Probeer haar in beweging te houden en geef haar een goed gebalanceerd dieet dat is ontwikkeld om katten met haarballen te helpen.

Om de buik van je kat tevreden te houden, geef je haar het soort en de hoeveelheid voer die je dierenarts aanraadt en zorg je ervoor dat ze altijd schoon en vers water tot haar beschikking heeft. Zoals we al zeiden, als je kat te snel eet kun je een voedselpuzzel proberen of droogvoer met grote, krokante stukken. Als je dierenarts medicatie of dieetvoer aanraadt, is het belangrijk om zijn of haar instructies te volgen zodat je kat gezond blijft. Bezoek regelmatig de dierenarts en bespreek je zorgen.

Hoewel het opruimen van rommel en lichaamsvloeistoffen iets is dat alle huisdiereigenaren op een gegeven moment zullen ervaren, kan het volgen van deze tips en het weten wanneer de hulp van een professional ingeschakeld moet worden, deze ervaringen hopelijk zo veel mogelijk beperken.

Waarom geeft mijn kat over? Veelgestelde vragen

Wat zorgt ervoor dat mijn kat regelmatig overgeeft?

Er zijn veel dingen die ervoor kunnen zorgen dat je kat overgeeft. Hieronder vallen haarballen, infecties, vreemde voorwerpen en voedselallergieën. Onderliggende aandoeningen zoals een nierziekte kunnen hier ook voor zorgen.

Wanneer moet ik mij zorgen maken over mijn brakende kat?

Als je kat langer dan 24 uur moet overgeven of dit elke paar weken of maanden doet, moet je dit onderzoeken.

Wat moet ik mijn brakende kat voeren?

Als je kat een haarbal heeft uitgebraakt, kun je gewoon haar normale voer geven. Als ze iets anders dan een haarbal heeft uitgebraakt, maar ze er verder goed en gezond uitziet, kun je een paar dagen mild en licht verteerbaar voer geven. Je dierenarts kan je hieraan helpen.

Is het normaal dat mijn kat overgeeft?

Nee. Als ze elke paar maanden een haarbal uitbraakt dan is dat niets om je je zorgen over te maken. Maar als ze regelmatig overgeeft (ongeacht hoeveel tijd ertussen zit), is dat niet normaal en moet het onderzocht worden. Hoe sneller je de oorzaak achterhaalt, hoe beter.

Gecontroleerd door Dr. Karen Shenoy DVM en Dr. Emma Milne BVSc FRCVS

Chrissie Klinger Chrissie Klinger

Chrissie Klinger deelt haar huis met haar dieren, twee kinderen en haar man. Chrissie brengt graag tijd door met al haar familieleden als ze niet aan het lesgeven, schrijven of bloggen is. Chrissie streeft ernaar om artikelen te schrijven die huisdiereigenaren helpen een actiever en zinvoller leven te leiden.